Het toekomstperspectief van jongeren staat onder druk. Dat blijkt uit het rapport Jongerenperspectief op polarisatie van YoungXperts. Jongeren maken zich zorgen over toenemende tegenstellingen in de samenleving en voelen zich daar direct door geraakt. Ontwikkelingspsycholoog Ili Ma ziet dat die polarisatie niet alleen het maatschappelijk debat beïnvloedt, maar ook het dagelijks leven van jongeren.

‘Jongeren groeien op in een tijd van crises,’ zegt Ma. ‘Klimaatverandering, oorlog, economische onzekerheid en verhitte discussies op sociale media versterken het gevoel dat de wereld onvoorspelbaar is. Dat heeft invloed op hun toekomstperspectief.’

Polarisatie raakt identiteit en ontwikkeling

Volgens Ma is de adolescentie een cruciale fase waarin jongeren hun identiteit vormen. ‘Ze onderzoeken wie ze zijn, waar ze bij horen en welke waarden ze belangrijk vinden. Als maatschappelijke discussies steeds harder en vijandiger worden, kan dat onzekerheid en stress vergroten.’

Uit het rapport blijkt dat jongeren polarisatie niet alleen zien als een politiek probleem, maar als iets dat hun relaties en gevoel van veiligheid beïnvloedt. Sommigen vermijden gesprekken over gevoelige onderwerpen om conflicten te voorkomen. Anderen ervaren druk om een standpunt in te nemen.

‘Dat kan leiden tot zwart-witdenken,’ zegt Ma. ‘Terwijl jongeren juist ruimte nodig hebben om te twijfelen, vragen te stellen en zich te ontwikkelen.’

Jongeren willen gehoord worden

Tegelijkertijd laat het rapport zien dat jongeren niet alleen problemen signaleren, maar ook oplossingen aandragen. Ze pleiten voor meer dialoog, beter onderwijs over mediawijsheid en meer plekken waar uiteenlopende perspectieven veilig besproken kunnen worden.

Ma benadrukt dat het belangrijk is om jongeren serieus te nemen als gesprekspartner. ‘We praten vaak óver jongeren, maar minder mét hen. Hun ervaringen geven waardevolle inzichten in hoe polarisatie werkt en wat kan helpen om bruggen te slaan.’

Waarom dit nu telt

De actualiteit maakt het onderwerp urgent. Verkiezingen, internationale conflicten en online discussies zorgen voor een scherp maatschappelijk klimaat. Juist in zo’n context is aandacht voor het perspectief van jongeren volgens Ma essentieel.

‘Als jongeren het gevoel krijgen dat hun toekomst onzeker of onveilig is, heeft dat gevolgen op lange termijn,’ zegt ze. ‘Door nu te investeren in verbinding en dialoog, versterken we niet alleen hun welzijn, maar ook de veerkracht van de samenleving als geheel.’